Son yıllarda sık sık gündeme gelen Türkiye’nin Başkanlık Sistemine geçmesi ile ilgili tartışmalar özellikle 15 Temmuz darbe girişimi sonrası daha da arttı. Bu tartışmalara göre bazı kesimler Başkanlık sistemi ile birlikte Türkiye’nin sıçrama yapacağını, diğer kesim ise Başkanlık sisteminin bazı sakıncaları olacağını belirtmektedir.

Bu tartışmalar ekseninde geçtiğimiz günlerde AK Parti ile MHP arasında geçen görüşmeler bir kaç pürüz dışında olumlu geçti ve Başkanlık sisteminin getirilmesini öngören anayasa değişikliğinin önümüzdeki hafta meclise resmen sunulması beklenmekte. Bu anayasa teklifinin TBMM’den geçebilmesi için en az 330 milletvekilinin onayı gerekmekte.

Bu taslağa göre;

  • Öngörülen sistem “Partili bir cumhurbaşkanlığı”
  • Bu değişiklikte cumhurbaşkanının, eğer seçilirse partisiyle ilişiği devam edecek.
  • Sistem, tek meclis ve üniter yapı üzerine kurulu olacak.
  • Partisiyle ilişkisini sürdürmeye devam edecek olan cumhurbaşkanı beşer yıllığına iki kez seçilebilecek.
  • Hazırlanan teklifte yeni bir değişiklik yapılmazsa başkanlık sisteminde hükümetin başı da cumhurbaşkanı olacak.
  • Cumhurbaşkanı başbakanın da görevlerini üstlenecek, başbakan olmayacak.
  • Başkanlık sisteminde iki ayrı seçim öngörülüyor. Yasama için ayrı bir seçim, yürütme için yani hükümet için ayrı bir seçim öngörülüyor.
  • Yasama üyeleri ve başkanı doğrudan halk tarafından seçilir.
  • Yürütme organı tek kişiden meydana gelir.
  • Yasama, Başkanın görevine son veremez; Başkan da yasamayı feshedemez.
  • Başkanın göreve başlaması ve görevini sürdürmesi için yasamanın güvenine ihtiyacı yoktur.
  • Başkanlık sisteminde, yasama,yasama üyeleri ve yasama denetimi, parlamenter sisteme göre daha güçlü ve daha etkindir.
  • Başkanlık sisteminde,iktidar olmak da iktidarı değiştirmek de;sadece halk oyuyla olur.Halka rağmen iktidar da iktidar değişikliği de olmaz.

Türkiye için öngörülen sistem hakkında hali hazırda bilinenler bunlar olurken, verianaliz.org olarak diğer ülkelerin yönetim sistemlerini aşağıdaki haritada ayrıntılı bir biçimde göstermeye çalıştık.

VeriAnaliz